Allelopatia: Różnice pomiędzy wersjami

Z Leksykon NIZP-PZH
Skocz do: nawigacja, szukaj
 
Linia 1: Linia 1:
'''Allelopatia''' -
+
'''Allelopatia'''  
 
*Każdy proces mający wpływ na wzrost i rozwój systemów biologicznych, w tym rolniczych, w którym zaangażowane są wtórne metabolity (tzw. allelopatyny, allelopatiny, allelozwiązki) wytwarzane przez rośliny, [[drobnoustroje]] i grzyby. Wyróżnia się [[allelopatia prawdziwa|allelopatię prawdziwą]] i [[allelopatia funkcjonalna|allelopatię funkcjonalną]]. W zależności od organizmu wydzielającego (donora) lub odbierającego (akceptora), wprowadzono podział substancji allelopatycznych na: (a) koliny – w przypadku oddziaływania roślin wyższych na rośliny wyższe; (b) [[fitoncydy]] – gdy rośliny wyższe oddziałują na drobnoustroje; (c) marazminy – gdy drobnoustroje oddziałują na rośliny wyższe; (d) [[antybiotyki]] – gdy drobnoustroje oddziałują na drobnoustroje. Można je również sklasyfikować ze względu na znaczenie ekologiczne, w zależności od tego czy są to oddziaływania międzygatunkowe czy wewnątrzgatunkowe. Do międzygatunkowych zalicza się [[allomony]], [[kairomony]] [[synomony]], a także depresory (depresanty), które ograniczają wzrost lub zatruwają organizm akceptora, ale dla donora są obojętne. Do substancji o działaniu wewnątrzgatunkowym zalicza się natomiast autotoksyny, adaptacyjne autoinhibitory populacji, [[nekromony]] i [[feromony]] (patrz też: [[semiochemiczne substancje]]).
 
*Każdy proces mający wpływ na wzrost i rozwój systemów biologicznych, w tym rolniczych, w którym zaangażowane są wtórne metabolity (tzw. allelopatyny, allelopatiny, allelozwiązki) wytwarzane przez rośliny, [[drobnoustroje]] i grzyby. Wyróżnia się [[allelopatia prawdziwa|allelopatię prawdziwą]] i [[allelopatia funkcjonalna|allelopatię funkcjonalną]]. W zależności od organizmu wydzielającego (donora) lub odbierającego (akceptora), wprowadzono podział substancji allelopatycznych na: (a) koliny – w przypadku oddziaływania roślin wyższych na rośliny wyższe; (b) [[fitoncydy]] – gdy rośliny wyższe oddziałują na drobnoustroje; (c) marazminy – gdy drobnoustroje oddziałują na rośliny wyższe; (d) [[antybiotyki]] – gdy drobnoustroje oddziałują na drobnoustroje. Można je również sklasyfikować ze względu na znaczenie ekologiczne, w zależności od tego czy są to oddziaływania międzygatunkowe czy wewnątrzgatunkowe. Do międzygatunkowych zalicza się [[allomony]], [[kairomony]] [[synomony]], a także depresory (depresanty), które ograniczają wzrost lub zatruwają organizm akceptora, ale dla donora są obojętne. Do substancji o działaniu wewnątrzgatunkowym zalicza się natomiast autotoksyny, adaptacyjne autoinhibitory populacji, [[nekromony]] i [[feromony]] (patrz też: [[semiochemiczne substancje]]).
  

Aktualna wersja na dzień 06:40, 31 sty 2018

Allelopatia

  • Każdy proces mający wpływ na wzrost i rozwój systemów biologicznych, w tym rolniczych, w którym zaangażowane są wtórne metabolity (tzw. allelopatyny, allelopatiny, allelozwiązki) wytwarzane przez rośliny, drobnoustroje i grzyby. Wyróżnia się allelopatię prawdziwą i allelopatię funkcjonalną. W zależności od organizmu wydzielającego (donora) lub odbierającego (akceptora), wprowadzono podział substancji allelopatycznych na: (a) koliny – w przypadku oddziaływania roślin wyższych na rośliny wyższe; (b) fitoncydy – gdy rośliny wyższe oddziałują na drobnoustroje; (c) marazminy – gdy drobnoustroje oddziałują na rośliny wyższe; (d) antybiotyki – gdy drobnoustroje oddziałują na drobnoustroje. Można je również sklasyfikować ze względu na znaczenie ekologiczne, w zależności od tego czy są to oddziaływania międzygatunkowe czy wewnątrzgatunkowe. Do międzygatunkowych zalicza się allomony, kairomony synomony, a także depresory (depresanty), które ograniczają wzrost lub zatruwają organizm akceptora, ale dla donora są obojętne. Do substancji o działaniu wewnątrzgatunkowym zalicza się natomiast autotoksyny, adaptacyjne autoinhibitory populacji, nekromony i feromony (patrz też: semiochemiczne substancje).
  • Nowa dziedzina ekologii badająca efekty wywierane przez naturalne związki chemiczne uwalniane z roślin lub drobnoustrojów na wzrost, rozwój i rozprzestrzenianie się innych roślin i drobnoustrojów.

Ang.: Allelopathy